ATKK-NZ-DEK11-I-001

Description

Typescript with the draft screenplay for the film "Decalogue, eleven" by Krzysztof Kieślowski and Krzysztof Piesiewicz, prepared in response to a proposal from the ZDF television network. The document takes the form of a detailed description of the film concept, which was intended to merge into a single whole the narrative threads of all ten episodes of the "Decalogue" (1988-1989) cycle. The authors introduce the character of a narrator - a young German Slavist, Reiner - living in the Warsaw apartment block inhabited by the protagonists of the "Decalogue". Subsequent parts of the typescript describe his biography, narrative functions (commentary, interpretation, bridging of stories), and the outline of his involvement in particular episodes, with references to the ten episodes of the "Decalogue". The document is a working draft of the screenplay, with a few technical corrections.

Type of documentation
A - file documentation
Category
unmade film
Series name
Decalogue XI
Technique
typescript
Language
Polish
Film directing
Krzysztof Kieślowski

Page 1

7 jt>H HS ^5 0 S Krzysztof Kieślowski Krzysztof Piesiewicz . x projekt scenariusza filmu Tv /1,5 godziny/ PĘKAŁOŚ, JEDENAŚCIE /tytuł roboczy/, z Propozycję Tv Z.D.F. przekazaną nam przez pana Holcha rozumiemy w sposób następujący: chodzi o to, żeby połączyć w jakiś sposób - najlepiej osobą narratora - wątki wszystkich dziesięciu zaproponowanych przez nas zcsuarżuzzy szkiców scenariuszy w jedną całość, którą uda się opowiedzieć w ciągu półtorej godziny filmu. Jest oczywiste, że nawet maksymalnie skracając nie można w półtorej godziny opowiedzieć dziesięciu godzin. Osoba narratora musi więc tutaj spełnić - poza funkcją łączenia - także inną funkcję; musi przejąć na siebie ciężar wyjaśnienia, informacji a także interpretacji tego wszystkiego, kk xx na co w półtoragodzinnym opowiadaniu nie starczy czasu. Przy tym powinna to być osoba zajmująca, ciekawa, i w jakiś sposób zrozumiała, bliska niemieckiemu widzowi. Wniosek jest więc oczywisty. Na wydarze­ nia, które proponujemy w cyklu "Dekalog" powinien dla potrzeb tego ' filmu patrzeć Niemiec. Można wyobrazić sobie taką sytację wyjściową. Człowiek,/ok. 30 - 35 lat, aktorynismiezki grany oczywiście przez niemieckiego aktora/ ab­ solwent kIkisIe wydziału slawistyki i germanistyki, pracownik naukowy niemieckiego uniewersytetu przyjeżdża do Polski by przez rok prowadzić na Uniwersytecie Warszawskim zajęcia na germanistyce. Jest człowiekiem żywym i ciekawym życia. Jego praca w Polsce podyktowana jest nie tylko

Page 2

2. chęcią prowadzenia pracy naukowej ale także chęcią poznania życia w in­ nym niż własny kraju. To, że skończył slawistykę i że interesuje się Polską może być krótko wyjaśnione powodem sentymentalnym: jego babka, którą kochał i która go wychowywała #xi była polskiego pochodzenia. Przed przyjazdem do Polski na uniwersyteckie zajęcia nigdy tu przedtem nie był. W Polsce zaproponowano mu mieszkanie w hotelu, jednak nie zgodził się na to, wołał być bliżej zwykłych ludzi, bliżej życia. Wyb­ rał więc inną możliwość. Przy pomocy znajomych lub specjalnego państwo­ wego przedsiębiorstwa /to przedsiębiorstwo nazywa się PUMA/ wynajął małe ale wygodne i zaopatrzone w telefon mieszkanie w wielkim bloku. Ponieważ jego praca naukowa na uniwersytecie zajmowała mu zaledwie kil­ kanaście godzin tygodniowo postanowił - znów głównie z ciekawości, a może i po to by zarobić trochę polskich pieniędzy i nie być skazanym na czarnorynkową wymianę Mikix>x DM /kurs oficjalny ok. 40 zł, kurs czarnorynkowy ok. 220 zł./ - dawać korepetycje języka niemickiego. To pozwoliło mu poznać nowych ludzi, głównie sąsiadów z jego ^masi^ blo­ ku. I Dom, w którym mieszka, jak już powiedzieliśmyj jest bardzo duży. Leży trochę na uboczu, dixćxdiaxka dość daleko od centrum, graniczy z małym laskiem i niewielkim stawem. Jest najbardziej wysuniętym w bok budynkiem wielkiego osiedla, których w Warsaawie jest dużo. Nasz narrator żyje życiem tego blokuj poznaje ludzi w nim mieszkających, styka się w ten lub inny sposób z ich problemami. Tych kilka informacji stanowiłoby wprowadzenia narratora do filmu. Powiedzmy, że nazywa się on Reiner. Jego udział w filmie będzie się objawiał w trojaki sposób. Po pierwsze Reiner^ na początku, na końcu i może jeszcze dwa, trzyxaxy razy będzie mówił do kamery /tak np. wyo­ brażamy sobie pierwsze informacje o których wyżej/. To pozwoli nam uwia­ rygodnić bohatera, uwierzyć, że to on właśnie będzie prowadził nas pxx przez cały film. Po drugie będzie brał udział w akcji. Nie w każdym odcinku i nie będzie to udział istotny, ale zaistnieje w ten sposób jako jedna z postaci filmu, jedna z osób żyjących w domu. Po trzecie

Page 3

5. wreszcie jego głos będzie towarzyszył wydarzeniom na ekranie w których sam Reiner i nie będzie brał udziału - to właśnie funkcja informacyj­ na i interpretacyjna jego postaci.^ Z'/ Tu krótka uwaga: Dom, xk w którym mieszkanie wynajmuje Reiner / / I to dom w którym mieszkają bohaterowie wszystkich odcinków cyklu "Dekalog" - w sposób więc naturalny może się ón z nimi zetknąć. * Go więcej: akcąa cyklu "Dekalog" toczy się od jesieni przez zi­ mę, wiosnę i lato do następnej jesieni - a więc ±y±¥x przez ta­ ki okres czasu w którym Reiner będąc zatrudniony na Uniwersyte­ cie musiłyby mieszkać w Polsce by wywiązać się ze swoich zobowią zań zawodowych/ Jest więc oczywiste, że wydarzenia dziejące się w filmie "Dekalog, je­ denaście" widz niemicki będzie oglądał sszymz a perspektywy Reinera. Spróbujemy najkrócej jak to możliwe i .bardzo MvzvkvxiEczs®ŚEtx¥x - w tym zapisie - schematycznie pokazać związki Reinera z wydarzeniami cyklu "Dekalog" w ten sposób bowiem czytelnik będzie miał możliwość zapoznać się z konwencją, sposobem opowisadaBia, budową filmu "Sęka- log, jedenaście". Aby czytelnik mógł wypełni zrozumieć poniższy zapis musi posłużyć się tekstem "Dekalog - nowele 10 odcinków godzinnych Tv" liczącym ok. 250 stron, który przekazany został pani Ziegler,^ a nie tekstem ^^ł^^a^Mr projekt cyklu Tv", który liczy ok. 120 stron i został przekazamy wcześniej Z.D.F. Jest to ważna uwaga tech­ niczna - tekst dłuższy jest bardziej rozwinięty i do wydarzeń w nim opisanych będziemy się tu odnosić. 1. Reiner przedstawia powód dla którego znalazł się w Warszawie, mó­ wi kim jest, gdzie mieszka, że ma zajęcia na Uniwersytecie i że prowa­ dzi korepetycje /do kamery/. 2. Reiner prowadzi korepetycje. Zajęcia przerywa Krzysztof /odcinek I cyklu "Dekalog"/ który >xxk szuka swojego syna. Syna nie ma na l ^d^^JtO- ^^XSl\A <S Ide^o

Page 4

4. zajęciach, nie przyszedł, Reiner ni«.*a£ dlaczego. /scena z udziałem Reinera/ 3. Oglądamy Krzysztofa szukającego syna. W tym czasie Reiner opowiada nam o nim.x/muKwi®g Mówi, że Krzysztof jest konstruktorem programów kom puterowych, naukowcem. Reiner może znać go z uniwersytetu, /monolog Reinera off/ 4. Oglądamy Krzysztofa w scenie rozmowy z Bogiem przez komputer. Reiner wprowadza nas w tą scenę monologiem/off/ opowiadając historię z obli­ czoną przez Krzystofa grubością lodu i o tym, że syn, którego nie mógł on znaleźć prawdopodobnie na skutek przypadku utoną*- rozumiemy gniew i ból Krzysztofa. Potem już oglądamy scenę bez udziału monologu Reine­ ra/ } 5. Reiner jest wśród innych ludzi, kiedy z jeziorka wyławiane są zwło­ ki syna Krzysztofa. Widzi jego zachowanie, /scena z udziałem Reinera/. 6. Reiner, jak wszyscy pracownicy uniwersytetu musi przejść na po­ czątku roku badania kontrolne. Wvszpiiaiu#vgdziavwx W przychodni le­ karskiej, gdzie robione są badania pracuje ordynator /odcinek II cyklu "Dekalog”/. W czasie podawania personaliów okazuje się, że są sąsiada­ mi. Ordynator zna niemiecki, rozmawiają chwilę w tym języku. Tu można będzie powiedzieć o powodach, dla których Reiner studiował slawistykę. Ordynator mówi mu też, śmiejąc się, że zawsze największe kłopoty ma z sąsiadami, nie wie często jak uwolnić się od ich natarczywości, /sce­ na z udziałem Reinera/. 7. Widzimy.Dorotę jak próbuje uzyskać od ordynatora odpowiedź czy jej mąż, chory na raka umrze czy ma szansę wyzdrowienia. Monolog Reinera /off/ wprowadza nas w temat odcinka i jest jakby relacją Reinera z te­ go, co w poprzedniej scenie opowiedział mu ordynator. Scenę zasadni­ czej rozmowy Doroty z ordynatorem,mgiądamyx$Mix w której okazuje się, xi że jest ona w ciąży z innym mężczyzną i musi usunąć tę ciążę, jeśli ordyntor nie jest pewny czy jej mąż mysia umrze oglądamy już bez udzia­ łu monologu Reinera.

Page 5

5. ■łu monologu ricinona, 8. Reiner w kilku zdaniach opowiada jak. skońcaył się ten dramat /do kamery/. 9* Oglądamy plenrowe zdjęcia miasta w dniu Bożego Narodzenia /począ­ tek III odcinka cyklu "Dekalog*1/ W monologu /off/ Reiner wyjaśnia, że święta postanowił spędzić w Warszawie. Nie bardeo lubi rodzinę swej siostry, rodzice nie żyją - nie bardzo miał po co wracać w tym czasie do Niemiec... /i^»^^ o^^ 10. Reiner na pasterce. Tłum ludzi, charakterystyczny nastrój, arak dekoracja kościoła. Słyszymy kazanie księdza /III odcinek cyklu "Dekallog"/. Reiner mówi /off/ , że stojąc wśród tego tłumu wyobraził sobie czym muszą być takie święta dla człowieka samotnego, zwłaszcza w Pol­ sce, gdzie te święta tak mocno związane są z rodziną, rodzinną miłością i wspólnotą. /Sfe-^a. t. cveU«*<Z«^ ^Aąi^^^J 11. *Reiner wraca z pasterki. Widzi światła w oknach, rozjarzone choin­ ki,słyszy śpiewane kolędy. Kiedy podchodzi pod swój dom widzi Ewę i Janusza /III odcinek cyklu "Dekalog"/ rozmawiających pospiesznie sa przed klatką schodową. Ewa zabiera Januszowi kluczyki do samochodu i odjeżdża, po chwili Janusz biegnie zaaaramwkodM przez plac przed domem. Reiner idzie za nim i widzi, że samochód z Ewą w środku czeka na Janu­ sza za zakrętem, /scena z udziałem Reinera/ 12. Jłyszymy rozmowę Janusza z Ewą w samochodzie. Dalszy ciąg ich poszukiwań w noc wigilijną oglądamy słuchając monologu Reinera. Mówi on, że nigdy przedtem nie widział tej kobiety z Januszem i jeśli chciałby iść tokiem swoich myśli z kościoła to może sobie wyobrazić, że kalżsta samotna kobieta w tą noc gotowa jest na wszystko żeby tylko nie być sa­ mą. /monolog off/ 13. Reiner sam w swoim mieszkaniu puszcza sobie z adapteru niemieckie kolędy. W monologu /off/ mówi jak mógłby sobie wyobrazić dalszy prze­ bieg wypadków między Ewą i Januszem. 14. Podążając za wyobrażeniami Reinera oglądamy ostatnią rozmową Janu­ sza i Ewy w której wyjaśniają się motywy kxx postępowania Ewy. Przy koń'

Page 6

cu tej sceny, kiedy Janusz już odjeżdża słyszymy monolog /off/ Reinera. Mówi on, że nie wie jak to było naprawdę, ale mogło być tak jak sobie wyobraził, a tej kobiety /Ewy/ nie spotkał już przed swoim domem nigdy więcej. Janosz Jeśli widział Janusza to zawsze z żoną i dziećmi, tak jaK należy./monolog off/ 15. Reinerowi podoba się jedna z sąsiadek. Jeśli spotyka ją w wiedzie czy sklepie uśmiecha się do niej i ona też odwzajemnia uśmiech. Które­ goś dnia Reiner przy okazji zdawkowej rozmowy w oczekiwaniu na windę dowiaduje się że dziewczyna ma na imię Ania i że jest studentką szkoły teatralnej. Reinera bardzo to ciekawi. Ania obieduje mu, że jeśli bę­ dzie miał ochotę, może zaprosić go na swoje przedstawienie w którym ma grać Julię z drmatau Szekspira, /sceny z udziałem Reinera i Ani z IV odcinka cyklu "Dekalog”/ .... >16. Widzimy Anię na próbie Sarnięta- w szkole teatralnej. /IV odcinek cyklu "Dekalog”/ 17. Wracając z pralni ze stertą czystej bielizny Reiner widzi jak $amx "pomoc drogowa" rozładowuje przywiezioną na platformie Ładę. Reiner przygląda się pracy rozładowywacza a potem dostrzega w szoferce pomocy drogowej Anię i jej ojca. Siedzą i bardzo poważni, rozmawiają o czymś czego Reiner nie słyszy. Kiedy uśmiechnięty podchodzi do szoferki by przywitać się xxk nie zauważają go i Reiner musi odejść. Ogląda się jeszcze za siebie. W komentarzu /off/ wyjaśnia, że facet w szoferce to ojciec Ani. Reiner lubi tego człowieka, choć go nie zna. Nie rozumie, co mogło się stać, /scena z IV odcinka cyklu"Dekalog" z udziałem Reine­ ra, monolog off/ 18. Myxugiądx Oglądamy kluczową scenę między Anią i Michałem /IV odcinek cyklu "Dekalog"/ Wszystko się tu wyjaśnia. 19. Reiner spotyka Anię xxxgtx. Pyta o zaproszenie na Baa&e-ta. Ania od­ powiada, że nie będzie grać Julii. Ma podkrążone oczy, źle wygląda. Czy coś się stało? - pyta Reiner. Nic - odpowiada Ania i odchodzi. 2@xv Reiner chce jechać na uniwersytet. Dostrzega mężczyznę myjącego taksówkę. Przechodzi obok, mija go. W komentarzu /off/ wyjaśnia, że nie

Page 7

7. iiifci jeździ tą taksówką, choć jej właściciel jest jego sąsiadem./;To antypatyczny człowiek, wyjaśnia Reinert>boję się zawsze że wsiadając do jego samochodu xabxMdx^xs±BdzM£xax zabłocę dywanik a on będzie wrzeszczał. Reiner wsiada do autobusu, /obie sceny z udziałem Reinera, Sf8^!^8^ ^jna z taksówkarzeis z V odcinka cyklu "Dekalog”, mono- 20. Reiner jedzie autobusem przez miasto. W monologu /off/ żałuje, że nie wsiadł jednak **0^ do tej taksówki. Gdyby wsiadł, jej właściciel prawdopodobnie nie zostałby tego dnia zamordowany./scena z udziałem 2txv&®ssij Reinera, monolog off/. 21. Sceny zabójstwa taksówkarza, /odcinek V cyklu "Dekalog”/ 22. Scena ogłoszenia wyroku na zbójcy. Być może na sali rozpoznajemy Reinera, /odcinek V cyklu "Dekalog"/ 25xvR®xhbx Reiner siedząc na sali sądowej wyobraża sobie, monolog offX, jak wygląda wykonanie kary śmierci, /scena z udziałem Reinera, monolog off/ 25* Wykonanie wyroku śmierci, /skrócona scena V odcinka cyklu "Dekalog", 24. Refleksja Reinera na temat kary śmierci. Jest on jej przeciwni­ kiem./do kamery/ 25. W nocy budzi Reinera jakiś hałas. Kiedy wygląda na korytarz widzi jak z drzwi naprzeciwko sanitariusze wypyswadza^ą wynoszą na noszach chłopaka z zabandażowanymi x przegubami rąk. To Tomek z VI odcinka cyklu "Dekalog". Reiner nie może już zasnąć i po jakimś czasie słyszy że ktoś dobija się do drzwi, z których niedawno wyniesiono chłopca. Wygląda przez wizjer i widzi Magdę /z VI odcinka cyklu/, której gospody ni nie wpuszcza do domu, /sceny z VI odcinka cyklu ButąEssuKzw z wpro­ wadzoną osobą Reinera./ Kiedy Reiner znów nie może zasnąć z jego mono­ logu/off/ *sxai dowiadujemy się o historii Tomka i Magdy. 26. Reiner po jakimś czasie nadaje na poczcie list polecony. W urząd- niku w sąsiednim okienku poznaje Tomka, widzi jego obandażowane jeszcze dłonie. Po wyjściu Reinera na poczcie odbywa się finałowa scena VI odcinka. 27. W czasie pracy w domu /Reiner próbuje przekładów współczesnej poez­ ji polskiej/ od czasu kiedy xaxysszkafewxtymxd3OTMx się tu wprowadził

Page 8

8. Reinerowi przeszkadzały dźwięki, których nie potrafił określić. Dopie­ ro po jakimś czasie zlokalizowały ich pochodzenie: biegły kanałaem w którym przeprowadzane są rury,z góry. Mra^arisniraj Ponieważ dźwięk mu przeszkadzał, a w dodatku nie mógł jego określić jego charak­ teru poszedł piętro wyżej. Okazało się, że tam w małym pokoju Stefan /z XX VII odcinka cyklu/ buduje swoje organy. To było dla Reinera zas­ kakujące - ogromne organy w malutkim pokoju i człowiek który cały swój wolny czas poświęcił ich budowie, /scena z udziałem Reinera/. 28. Reiner pracuje w swoim mieszkaniu. W monologu /off/ opowiada o nowym znajomym, X®xxx£xx®xżx który zaciekawił go co najmniej tak sa­ mo jak jego organy. Reiner mówi też, że ki® przez kilka kolejnych dni nie słyszał dźwięków, do których się już przyzwyczaił. Po jakimś cza- sie, zaniepokojony, poszedł do Stefana, /scena, z udziałem Reinera, mo­ nolog off/. 29. W bardzo oszczędnych słowach Stefan opowiada Reinerowi historię kradzieży dziecka. Xxtxxx8® Trudno mówić mu o tym dramatycznym, rodzin­ nym zdarzeniu./scena z udziałem Reinera/ 30. Opowiadanie Stefana ilustrowane jest kilkoma scenami z XXXix#t VII odcinka cyklu^ekalog1'. /sceny z XXX VII odcinka cyklu/ 31. Oglądamy Zofię /bohaterkę VIII odcinka cyklu/ zajeżdżającą na pod­ wórze Uniwersytetu swoim trabantem. Z monologu Reinera /off/ poznaysmy dowiadujemy się kim jest Zofia, /monolog off/. 32. Monolog Reinera wpxoxsx.zxvx¥xvjs /off/ wprowadza nas w scenę aa w auli ixi uniwersytetu, kiedy Elżbieta opowiada swoją okupacyjną his- torię. Potem już oglądamy scenę do końca. Następnie oglądamy scenę na korytarzu już bez monologu. Następnie oglądamy scenę w mieszkaniu Zo­ fii też bez monologu® Reinera, /sceny z VIII odcinka cyklu/ 33. Reiner opowiada do kamery o wizycie Zifi’xvxvkrawx Elżbiety u krawca a potem o wizycie x Zofii u syna - księdza, /do kamery/ 34. Reiner przed klatką schodową. Ogląda przylepiony do szyby nekro­ log. /scena z odcinka X cyklu z udziałem Reinera./ 35. W monologu Reiner wyjaśnia, że choć człowiek, który właśnie umarł

Page 9

9. mieszkał w mieszkaniu obok on, Reiner nigdy go nie widział. Dopiero po jego śmierci dowiedział się, kim był ten człowiek. Opowiada o nim i jego synach. W tym czasie oglądamy skrócone sceny pogrzebu i pier­ wszych wizyt synów w domu ojca z odcinka X cyklu, /monolog off/. 36. Scena z odcinka X , w której synowie zmarłego dowiadują się o wartości znaczków, które po sobie zostawił, już bez monologu Reinera. 37. Reiner przygotowuje się do podróży. Pakowanie, zakupy, załatwianie drobnych formalności. W tym czasie Reiner opowiada /off/ o tym, jak dwaj syn bracia, tak różni od siebie xv»tx«#«a nawzajem i zupełnie różni od ojca zbliżają się do siebie ogarnięci wspólną pasją*. Jak rzu­ cają swoje sprawy, swoje zajęcia i swoje rodziny dając pochłonąć się p^ o 3 i»'o której przedtem nie mieli pojęcia, /sceny z udziałem Reinera, monolog off/ ‘ 38. Oglądamy - krótko - sceny afery kryminalnej dotyczącej "zielonego pejzażu japońskiego". G-łos Reinera/off/ wyjaśnia brakujące w obrazie szczegóły tej afery, /monolog off/ 39. Ostatnia scena odcinka X cyklu "Dekalog". 40. Reiner żegna się ze znajomymi - to nie tylko jego, to też i nasi znajomi, bohaterowie zdarzeń w których uczestniczył Reiner i wyjeżdża z Polski./sceny z udziałem Reinera/. 41. Sceny pożegnania i wyjazdu Reinera montowane są równolegle z monologiem Reinera do kamery. Mówi on o swoich refleksjach z rocznego pobytu w nieznanym sobie przedtem kraju. Poznał tu ludzi zapewne ta­ kich samych jak w każdym innym kraju świata. Zetknął się z ich życiem, uczestniczył lub wysłuchał dramatów, które były ich udziałem. Dos­ trzegł, że wyda jeśli przypatrzyć się z bliska w życiu każdego BZi®xw ksxM3żKsxdwirxK» zwykłego- człowieka można issim zauważyć niezwyk­ łość. Xaxxx Historie, które komentował ułożyły mu się w pewien ciąg, który przypomina mu dziesięć przykazań dekalogu. Uważa, że to, odróżnia Polskę i Polaków od krajów i ludzi, które już zna to fakt, że zwracają oni baczniejszą nieco uwagę na moralne aspekty życiaz i w jakimś sen­ sie poddają moralnej WKuż®xt®vx a nie pragmatycznej ocenie to, ^

Page 10

10. co im się wydarza. Reiner nie wyciąga z tego zbyt daleko idących wnios­ ków. Jest zadowolony z czasu, który spędził w Polsce. Coś więcej wie. /s®^ ^ ^^.^ ^-^i, ^^.^ ^ Wv^2- Kolejność, którą proponujemy w powyższym projekcie scenariusza nie jest oczywiście ostateczna. W trakcie dalszych prac można tu wprowadzić daleko idące korekty. Nie wzięliśmy w tym zapi^sie pod uwagę historii, która jest tematem IX odcinka cyklu "Dekalog'’. Jest ona zbyt intymna, by mogła być opowiadana z jakiegokolwiek punktu widzenia. Dotyczy tylko dwójki ludzi i nikt nigdy nic o tej sprawie nie może się dowie­ dzieć. Być może po to, żeby opowiedzieć dłużej o niektórych innych odcinkach należałoby Jowstwe wyeliminować z filmu "Dekalog, jedenaście" , <£CiCł* Ś8-k±xv^eśexvEsyvdxS jedną czy dwie historie. Propozycja, którą przedstawiamy wyżej ma pewne wyraźne wady. Wynikają one z natury pomysłu. Zgrupowanie na przestrzeni 1,5 godziny tylu wy­ darzeń może widzowi wygać się nienaturalne, zwłaszcza że ogromna więk­ szość tych wydarzeń ma charakter dramatyczny lub tragiczny. Uważamy więc za słuszne zgłoszenie następującej sugestii: może warto byłoby zastanowić się nad wprowadzeniem osoby Reinera do jednego >iwi”bśyy odcinków cyklu "Dekalog". Mamy na myśli nap. odcinek 1 lub, jeszcze le/ t/&9 ^<O^rn^^) piej odcinek 8. Zwłaszcza w odcinku 8 jego postać Mogłaby znaleźć, naszym zdaniem.głębokie uzasadnienie.

1 / 10